سایت آزمون دکتری ‌( www.PhdAzmoon.Net ) – معاون پژوهش و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری با تاکید بر اینکه توسعه علم و فناوری جدا از جامعه نیست،خاطرنشان کرد: توسعه فناورانه تاثیر طیف وسیعی از عوامل اجتماعی و فرهنگی است.

دکتر وحید احمدی، معاون پژوهش و فناوری وزیر علوم

به گزارش پی اچ دی آزمون به نقل از خبرنگار ایسنا، دکتر وحید احمدی در چهارمین همایش ملی مدیران فناوری اطلاعات با تاکید بر اینکه مطالعات اجتماعی علم و فناوری همچون بسیاری از حوزه‌های معرفت بشری در دهه‌های اخیر تحولات بسیار گسترده‌ای یافته است، افزود: یکی از این تحولات که با امواج سهمگین همراه بوده، شکل‌گیری مجموعه نظریه‌هایی در حوزه مطالعات علم و فناوری است که زمینه‌هایی تخصصی همچون فلسفه علم و فناوری، جامعه‌شناسی و تاریخ علم و فناوری و اخلاق را با یکدیگر پیوند زده است.

وی با تاکید بر اینکه این نظریه‌ها با وجود تنوع و اختلافاتی که با یکدیگر دارند، همگی در این زمینه مشترک هستند که علم و فناوری را باید به منزله فرآیند اجتماعی مورد مطالعه قرار داد.

احمدی با تاکید بر اینکه بر این اساس توسعه علم و فناوری جدا از جامعه نیست و توسعه فناورانه تاثیر طیف وسیعی از عوامل اجتماعی و فرهنگی است، خاطرنشان کرد: از این رو فناوری‌ها و محصولات فناورانه نتیجه و برآیند فرآیندهای اجتماعی بسیار پیچیده و متحمل‌الوقوعی هستند که دارای نقش و اثر تضمینی برای موفقیت و پذیرش اجتماعی محصولات فناورانه است.

معاون پژوهش و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری اضافه کرد: باید اذعان کرد اگرچه محصولات فناورانه اشیاء مادی و دست‌ساخته بشر هستند اما بدون جا گرفتن در مجموع شرایط و فعالیت‌های اجتماعی نمی‌توانند سودمندی لازم را داشته باشند.

احمدی همچنین یادآور شد: از دیدگاه حوزه مطالعات علم و فناوری، فناوری‌ها و مصنوعات آن به منزله سیستم‌های اجتماعی- تکنیکی و نه صرفاً سیستم‌های تکنیکی در نظر گرفته می‌شوند. این موضوع به این معنا است که جامعه و مصنوعات فناورانه شبکه درهم تنیده‌ای را تشکیل می‌دهند. از این رو در طراحی، ساخت و توسعه سیستم‌های فناورانه، بی‌توجهی و یا کم‌توجهی طراحان، مهندسان و مدیران به مجموعه شرایط اجتماعی به معنای چشم‌پوشی از تبعات و پیامدهای فرهنگی و اخلاقی است.

معاون وزیر علوم ادامه داد: اینکه فناوری‌ها را صرفاً مجموعه‌ای از محصولات تکنیکی تلقی کنیم و تنها با رویکرد مهندسی آنها را تجزیه و تحلیل کنیم بیش از حد مساله را ساده‌سازی کرده‌ایم. با چنین نگاهی از اذعان به چند لایگی سیستم‌های فناورانه که ویژگی‌های بسیار مهم فناورانه شمرده می‌شود، غفلت ورزیده‌ایم. از منظر سیستم‌های اجتماعی- تکنیکی محصولات فناورانه از لایه‌های متعددی برخوردار هستند که برخی از این لایحه‌ها ملموس‌تر و عینی‌تر و برخی از آنها غیرملموس به شمار می‌رود.

احمدی نمونه‌ای از این لایحه‌ها را سیستم آموزش الکترونیکی دانست و توضیح داد: مواردی از قبیل کتاب‌ها و درس‌نامه‌های الکترونیکی و فرآیندهای آموزشی نظیر برگزاری کلاس‌های درسی و آزمون‌های آنلاین، مولفه‌های تکنیکی سیستم آموزش الکترونیکی را تشکیل می‌دهند. اما در عین حال با مواردی همچون نبود محیط فیزیکی کلاس درس و پیامدهای آموزشی آن و یا کیفیت اعتماد و ادراک متقابل میان استاد و دانشجو را نمی‌توان با رویکرد تکنیکی مورد بررسی قرار داد و بررسی این موارد نیاز به مطالعات اجتماعی دارد.

معاون پژوهش و فناوری وزارت علوم، تحقیقات و فناوری سیستم‌های اجتماعی- تکنیکی را سیستم‌های هیبریدی یا ترکیبی دانست که مولفه‌های آن به حوزه‌های متفاوتی تعلق دارند.

وی با اشاره به برگزاری چهارمین همایش مدیران فناوری اطلاعات با شعار فناوری اطلاعات از چشم‌انداز سیستم‌های اجتماعی و تکنیکی یادآور شد: محصولات ارائه شده در این همایش در محورهای سه‌گانه علمی- فناوری، سیاستی- مدیریتی و اجتماعی- فرهنگی مورد ارزیابی قرار گرفته است.

احمدی با تاکید بر اینکه رویکردهای انتخاب شده در این همایش برای جامعه علمی کشورمان در راستای بومی‌سازی دستاوردهای علمی و فنی دارای اهمیت است، اظهار کرد: از این رو فراهم سازی این فرصت برای تبادل آراء میان طیف گسترده‌ای از متخصصان و پژوهشگران در زمینه موضوعات و مسائل فنی، مدیریتی و اجتماعی مرتبط با فناوری‌های اطلاعاتی و ارتباطی را می‌توان گام ارزنده برای دست یافتن به جایگاه اول اقتصادی، علمی و فناوری در سطح منطقه آسیای جنوب غربی با تاکید بر جنبش نرم‌افزاری در تولید علم ذیل اهداف سند چشم‌انداز ۱۴۰۴ جمهوری اسلامی ایران برشمرد.