سایت آزمون دکتری ‌( www.PhdAzmoon.Net ) – مدیرگروه تخصصی کشاورزی و منابع طبیعی جهاد دانشگاهی از تولید کورکومین- ماده موثره زردچوبه با خلوص بالا خبر داد.

داراب یزدانی

دکتر داراب یزدانی در گفت‌وگو با ایسنا، با اشاره به اقدامات پژوهشکده گیاهان دارویی جهاد دانشگاهی در معرفی گونه‌های سازگار با شرایط اقلیمی با تاکید بر این که گیاهی مانند «سرخدار»، گیاهی باارزش و در معرض انقراض است، افزود: این گیاه چند صد سال عمر می‌کند و محل اصلی رویش آن در استان گلستان است.

یزدانی اضافه کرد: ماده موثره این گیاه پس از طی مراحل پیچیده‌ای، استخراج و فرآوری می‌شود که خاصیت ضدسرطانی دارد.

وی با تاکید بر این که این گیاه در مناطق خاصی رویش دارد از تلاش این پژوهشکده برای تکثیر و کشت آن در رویشگاه‌های اصلی و از طرفی معرفی این گیاه به عنوان درختچه مورد استفاده در برخی فضاهای شهری مناسب خبر داد.

وی اضافه کرد: در حال حاضر در خیلی از خیابان‌های توکیو در ژاپن، گیاه «جینکو» که درختی کهن و دارویی است کشت می‌شود در حالی که در تهران تعداد بسیار معدودی از جمله در محوطه دانشگاه تهران کاشته شده است.

به گفته وی تکثیر این گیاه از طریق کشت بافت انجام و عصاره این گیاه در برخی از ترکیبات دارویی در درمان آلزایمر استفاده می‌شود.

مدیر گروه تخصصی کشاورزی و منابع طبیعی جهاد دانشگاهی ادامه داد: برای هماهنگی بیشتر بین واحدهای فعال جهاد دانشگاهی در حوزه گیاهان دارویی در استان‌های مختلف و تعامل بهتر با سازمان‌های دیگر و هم افزایی درون سازمانی، ستاد گیاهان دارویی را در جهاد دانشگاهی ایجاد کردیم تا واحدهای استانی جهاد دانشگاهی با توجه به استعداد و شرایط اقلیمی در حوزه کشت گیاهان دارویی ورود پیدا کرده و هر واحدی بنا به توانمندی‌های خود اقدام به کشت یا فرآوری این گیاهان کنند.

۲۴ گیاهان دارویی اولویت‌دار

این محقق با تاکید بر این که از سوی وزارت جهاد کشاورزی ۲۴ گیاه دارویی به عنوان گیاهان اولویت‌دار معرفی شده است،‌ گفت: از سوی دیگر، سازمان استاندارد اقدام به تدوین استاندارد برای این گیاهان کرده است.

وی در عین حال تاکید کرد: البته به نظر می‌رسد که اولویت را همیشه بازار تعیین خواهد کرد ولی باید زیرساخت‌های لازم برای این توسعه از جمله استانداردهای ملی تولید را تدوین و همچنین سایر استاندارهای بین‌المللی از جمله  GACP را بومی کنیم.

به گفته وی این فهرست به شرح ذیل است:

گل‌محمدی کدوتخم‌کاغذی انواع آویشن بابونه انواع مرزه نعنا
انواع زیره گشینیز ترخون‌فرانسوی گل راعی سنبل‌الطیب رزماری
سرخارگل زوفا ماریتیغال بادرنجبویه گل‌ساعتی مرزنجوش
زعفران مریم‌گلی آلوئه‌ورا رازیانه همیشه بهار چای ترش

لیست گیاهان دارویی اولویت دار 

تولید ماده موثره

یزدانی با بیان این که امکان تولید برخی مواد موثره مورد نیاز در داخل کشور وجود دارد که باید برای حمایت از آن، واردات این نوع محصولات تحت کنترل باشد، افزود: در پژوهشکده علوم و فناوری صنایع غذایی جهاد دانشگاهی استان خراسان رضوی اقدام به استخراج ماده کورکومین با خلوص بالا از زردچوبه کردیم.

وی تاکید کرد: با تولید این ماده موثره که متقاضیان خوبی در صنایع غذایی و دارویی برای تهیه سافت ژل کورکومین داریم.

یزدانی با تاکید بر این که تمرکز این مطالعات بر روی تولید رنگ کورکومین و سایر رنگ‌های طبیعی با خلوص بالا است، یادآور شد: این ماده علاوه بر دارا بودن خاصیت درمانی برای تولید رنگ‌های غذایی نیز کاربرد دارد.

دلایل عدم توسعه کشت گیاهان دارویی بومی

یزدانی با تاکید بر این که در حوزه گیاهان دارویی به طور صد درصد نمی‌توانیم بی‌نیاز از سایر کشورها باشیم، ادامه داد: برای مثال مکمل‌ها و داروهای گیاهی در بازار وجود دارد که گیاه مورد استفاده در آن در ایران رشد نمی‌کند و چاره‌ای جز وارد کردن عصاره این گیاهان نداریم.

وی با اشاره به برخی از گیاهان دارویی مورد نیاز که در ایران رویش ندارند، خاطرنشان کرد: برای مثال گیاه Garcinia cambogia””  که در یک مکمل گیاهی استفاده می‌شود خاص آسیای جنوب شرقی است و در ایران تولید نمی‌شود.

مدیرگروه تخصصی کشاورزی و منابع طبیعی جهاد دانشگاهی اظهار کرد: اکثر داروهای گیاهی تولید شده در کشور مشابه سازی نمونه‌های خارجی است از این رو نیاز است تا گیاهان خاص سایر کشورها را در اختیار داشته باشیم.

به گفته وی، دلیل عدم توسعه کشت گیاهان دارویی بومی مانند آویشن دنایی و شیرازی را به دلیل تولید داروهای گیاهی تایید شده در فارماکوپه‌های اروپا و آمریکا دانست و یادآور شد: از این رو شرکت‌ها پس از اخذ مجوزهای لازم مجبور شدند برای تولید ماده اولیه، بذر گیاهان مورد نظر را وارد کنند تا بتوانند ماده اولیه مورد نیاز خود را تامین کنند.

مدیر گروه تخصصی کشاورزی و منابع طبیعی جهاد دانشگاهی در عین حال تولید برخی گیاهان دارویی وارداتی را یک نارسایی در کشور ندانست و ادامه داد: برخی از گیاهان دارویی به دلایل فنی فعلا توجیه اقتصادی برای کشت در کشور ندارند از این رو باید آنها را وارد کرد، از طرف دیگر گیاهانی که تولید آنها توجیه اقتصادی دارند و با شرایط اقلیمی کشور سازگار هستند را باید توسعه دهیم.