1442229200752_brain.png

سایت آزمون دکتری ( www.PhdAzmoon.Net ) –  پژوهشگران کشور با تولید تجهیزات توانمندسازی نابینایان موفق به صادرات نرم افزارهای ویژه نابینایان برای تبدیل متن به گفتار برای فارسی زبانان کشورهای اروپایی، آسیایی و آمریکا شدند.

مهندس سعید صادقپور مجری طرح در گفت‎وگو با خبرنگار علمی ایسنا، پشتیبانی کامل از زبان فارسی در صوت و بریل را از مزیت‌های رقابتی فعالیت‌های تحقیقاتی خود نام برد و گفت: از این نرم افزار در بخش نرم افزارهای ویژه نابینایان به فارسی زبانان کشورهای اروپا، آمریکا، آسیا و افغانستان صادرات داشتیم.

صادقپور، با بیان این که مطالعه و توسعه نرم افزارهای تبدیل متن به گفتار از ۲۰ سال قبل آغاز شده است، اظهار کرد: نرم افزارهایی که در این حوزه در سال ۷۳ ارائه کردیم به صورت «تک حرف خوان» با صدای ماشینی بود. به این گونه که واژه «سلام» را به صورت تک حرف، «س»، «ل»، «ا» و «م» ادا می‌شد و با توسعه آن این نرم افزار می‌توان قادر به خواندن متون به صورت کلمه کلمه شد.

این محقق ادامه داد: در نسخه نهایت صدای انسان در آن پیاده شد به گونه‌ای که متون به صورت کامل با صدای شبیه انسان برای نابینایان ارائه می‌شود.

وی اضافه کرد: از دستاوردهای حاصل از این مطالعات آن است که توانستیم با حمایت صندوق نوآوری و شکوفایی، به وسیله این نرم افزار اقدام به تولید کتاب گویا کنیم و از آنجایی که کیفیت خروجی صوتی برای افراد نابینا بسیار اهمیت دارد، از صدای انسانی TTS استفاده کردیم.

صادقپور همچنین از صادرات دستگاه برجسته نگار به افغانستان و آلمان در گذشته اشاره کرد و یادآور شد: برجسته نگار بریل به همراه خروجی صوتی و برنامه‌های جانبی، تنها ابزار ارتباطی نابینایان با کامپیوتر است.

چالش‌های کشور برای تامین تجهیزات معلولان

مدیرعامل شرکت دانش بنیان پکتوس با اشاره به این نکته که تجهیزات معلولان از جمله نابینایان در همه جای دنیا تحت حمایت دولت است، گفت: در اکثر کشورهای اروپایی، تامین تجهیزات نابینایان بر عهده دولت یا انجمن‌های مردم نهاد وابسته به دولت است و هر کشوری شیوه متفاوتی در حمایت از این معلولان دارد.

وی با اشاره به قانون جامع معلولان در کشور، اظهار داشت: در این قانون که در حال بازنگری است، تاکید شده که تجهیزات معلولان باید از سوی سازمان بهزیستی تامین شود ولی در ۵ سال اخیر، اعلام شد که خرید تجهیزات معلولان استانی شود و استانی شدن خرید تجهیزات برای معلولان، باعث شد در این زمینه به صورت سلیقه‌ای عمل شود.

این محقق، دلیل استانی شدن خرید تجهیزات را گلایه برخی استان‌ها در زمینه عدم انطباق تجهیزات خریداری شده با سفارشات استان‌ها دانست و ادامه داد: نیازهای نابینایان همه استان‌های کشور یکسان است ولی این که چطور می‌شود کارشناس یک استان به این نتیجه می‌رسد که به برخی از تجهیزات نابینایان نیاز ندارند، سوال برانگیز است؟ این رویکرد موجب شده در ۵ سال اخیر، کمترین میزان فروش تجهیزات و نرم افزارهای نابینایی را داشته باشیم.

صادقپور، بخشی از شرایط پیش آمده را ناشی از کاهش بودجه خرید تجهیزات و افزایش تورم دانست و یادآور شد: به طور ناگهانی، قیمت ویلچر ۱۰۰ هزار تومانی، ۴۰۰ هزار تومان شد در حالی که بودجه سازمان بهزیستی افزایش نیافت. از طرف دیگر، با استانی شدن، خرید تجهیزات سلیقه‌ای شد و چون در استان‌ها بودجه به صورت تفکیک شده به گروه‌های مختلف معلولین اختصاص نمی‌یابد، این مساله باعث شد بیشترین ظلم در تأمین تجهیزات توانبخشی نسبت به نابینایان و کم بینایان صورت گیرد.

وی معلولان را اعم از کم توان ذهنی، ضایعات نخاعی، نابینایان و کم بینایان، ناشنوایان و معلولان جسمی و حرکتی دانست و اضافه کرد: شرکت دانش بنیان پکتوس، ۲۴ سال است که با سازمان بهزیستی همکاری دارد؛ اما در ۵ سال گذشته، کمترین همکاری با ما برای خرید تجهیزات نابینایان صورت گرفت که یکی از دلایل آن استانی شدن خرید تجهیزات است.

مجری طرح تحهیزات نابینایان، دستگاه‌های تولید شده در این شرکت را دارای فناوری‌های پیشرفته و مورد نیاز نابینایان توصیف کرد و بیان داشت: حمایت‌هایی در قالب تسهیلات وام از سوی صندوق نوآوری و شکوفایی برای توسعه این تجهیزات شده است؛ ولی باید این وام با بهره اندکش بازگردانده شود و بلاعوض نیست. متعهد بودن به تعهدات در گرو فروش است و اگر بخواهیم راه توسعه را بپیماییم باید این چرخه کامل شود.

این محقق با تاکید بر اینکه توقف فعالیت‌های شرکت پکتوس منجر به صرف هزینه زیاد برای واردات این تجهیزات از خارج می‌شود، گفت: برجسته نگار ۳ (نمایشگر و صفحه کلید بریل) به قیمت ۶ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان و برجسته نگار ۲ که برای مکان‌های عمومی است، با قیمت ۱۱ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان عرضه می‌شود در حالی که قیمت نمونه‌های خارجی آن ۳۵ تا ۴۰ درصد بیشتر از نمونه‌های داخلی است. (از ۳ تا ۴ هزار دلار به بالا)

وی اضافه کرد: ضمن آن که اکثر نمونه‌های خارجی، به صورت کامل از زبان فارسی پشتیبانی نمی‌کند از این رو، انتظار می‌رود سازمان‌های مربوط از جمله سازمان بهزیستی، وزارت علوم، سازمان آموزش و پرورش استثنایی، سازمان فنی و حرفه‌ای و نهاد عمومی کتابخانه‌های کشور، در زمینه توسعه و دسترس پذیری تجهیزات توانبخشی موجود برای نابینایان بیشتر تلاش کنند.

آمار افراد نابینا و کم بینا در کشور

وی به تعداد نابینایان کشور اشاره کرد و گفت: آن دسته از افرادی که اندک بینایی دارند ولی قادر به خواندن و نوشتن نیستند و حتی نمی‌توانند از «درشت نگاری» استفاده کنند، آنها هم جزو استفاده کنندگان برجسته نگار محسوب می‌شوند. از این رو کل نابینایان و کم بینایان کشور حدود ۷ در هزار جمعیت ایران تخمین زده شده است.

صادقپور ادامه داد: اگر جمعیت ایران را حدود ۸۰ میلیون نفر در نظر بگیریم، جمعیت نابینایان و کم بینایان کشور بالغ بر ۵۶۰ هزار نفر است که نیاز به تجهیزات توانبخشی دارند.